Sarajevo i Zimske olimpijske igre u njemu ljudi iz SFRJ-a će prepričavati vjekovima. Igre koje su za cilj imale ujedinjenje i širenje mira, a koje su to na kraju i uradile.
Upravo na današnji dan, 08. februara 1984. godine u 17 časova hrvatska klizačica Sandra Dubravčić zapalila je olimpijski plamen, koji je do Sarajeva nosilo čak 1600 ljudi.
KAKO JE BAŠ SARAJEVO DOBILO ORGANIZACIJU?
Avantura u Sarajevu počela je sedam godina prije, kada je MOK odlučivao ko će dobiti organizaciju.
Sarajevo je u konkurenciji sa Japanskim Saporom dobilo 39 glasova, tri više od konkurenta.
Kao glavni motiv MOK-a bio je da se te Igre kao simbol bratstva i mira održe u gradu koji je bio povod izbijanja Prvog svjetskog rata (atentat na prestolonaslednika Austrougarske u Sarajevu je 1914. godine izvršio Gavrilo Princip).
ORGANIZACIJA – NAJBOLJA STAZA ZA BOB IKADA NAPRAVLJENA
Takmičenja su se održavala na sarajevskim planinama Bjelašnici, Jahorini, Igmanu i Trebeviću, ali i u sportskim objektima stadionu Koševo, olimpijskom kompleksu ZETRA i kulturno-sportskom centru Skenderija.
Organizacija kompletnih Igara je prema projektima koštala više od 140 miliona dolara, a donacije za istu izdvojili su i građani.
Zanimljiva činjenica je da te godine, samo dan prije početka Igara u Sarajevu nije bilo snijega. Bilo je neobično toplo i ljudi su bili sigurni da je sve što su gradili godinama unazad palo u vodu.
No, u noći između 7. i 8. februara Sarajevo i okolne planine zatrpao je snijeg.
Vojska je tokom noći spremala staze na Bjelašnici i Jahorini, a kada je svanuo dan svi građani su skočili na noge i pomogli da sat vremena prije otvaranja Igara cijeli grad bude čist.
Snijeg su čistili svi, od djece do starijih, a svi su to radili sa osmjehom na licu jer su živjeli svoju zimsku bajku koju su čekali godinama.
Kada je Sarajevo dobilo organizaciju Zimskih olimpijskih igara predloženo je da se napravi nova staza za bob i sankanje. Dizajn iste odobren je 1981. godine, a izgradnja je počela 1. juna iste godine.
Gradnja staze prepuštena je profesoru Bučaru koji je nepravio tadašnje olimpijsko remek-djelo.
Ona je pravljena tako da bude kombinovana staza – za bob i sankanje, a nakon Sarajeva takva gradnja je postala standard u svijetu. Start staze je na 1108 metara nadmorske visine, a cilj na 982 metra, dok je dužina iste iznosila 1570 metara.
Izgradnja je završena 30. septembra 1982. godine, a ukupni troškovi izgradnje iznosili su sedam miliona dolara.
U Sarajevo je tada je stigao rekordan broj posjetilaca, a prodato je čak 250 hiljada ulaznica, a TV prenos je pratilo oko dvije milijarde ljudi.
NESPRETNI SIMPATIČNI “SPORTISTA” – VUČKO
Maskota Zimskih olimpijskih igara u Sarajevu bio je Vučko.
Čitaoci jugoslovenskih novina imali su priliku da sami biraju maskotu, a na listi je bilo šest ideja.
Vuka je dizajnirao slovenski dizajner Jože Trobec, koji je i nakon toga ostao simbol Sarajeva.
U kratkim crtanim filmovima pojavljivao se kao nespretan u zimskim sportovima, ali i kao maskota čija je glavna poruka bila mir u svijetu, a glas mu je dao Zdravko Čolić.
Simbol XIV Zimskih olimpijskih igara bila je pahuljica, izgrađena od dekorativnog malča i kamenja, a njena lokacija podsjeća sve posjetioce Sarajeva koji slete na aerodrom da su stigli u olimpijski grad.
Među ostalim “sitnicama” sa Olimpijskih igara 1984. godine pojavljivale su se i poštanske markice, novčići, bedževi i slično.
Osim toga, u animiranoj seriji “Simpsons” pominju se Zimske olimpijske igre u Sarajevu (u 10. epizodi 10. sezone).
SANDA DUBRAVČIĆ I PALJENJE OLIMPIJSKOG PLAMENA NA STADIONU “KOŠEVO”
Olimpijski plamen je sa Olimpa avionom stigao u Dubrovnik, a onda je prošao put dug 5289 kilometara (i 2879 kilometara lokalnim putevima) kroz Jugoslaviju.
Nakon što je 1600 ljudi nosilo baklju Jugoslavijom, skijaš Ive Čarman predao je u Sarajevu na stadionu “Koševo” Sandi Dubravčić, hrvatskoj klizačici koja je zapalila plamen.
GLAVNI DIO IGARA – TAKMIČENJE
Na Zimskim olimpijskim igrama u Sarajevu takmičilo se 1272 sportista iz 49 država svijeta u šest sportova i deset disciplina.
Discipline su bile: Alpsko skijanje, biatlon, bob, brzo klizanje, hokej na ledu, nordijska kombinacija, sankanje, skijaški skokovi, skijaško trčanje i umjetničko klizanje.
Iz Evrope se takmičilo 910 sportista, od kojih njih 71 iz Jugoslavije. Iz SAD-a je na igrama bilo 206 sportista, Azije 117, Afrike 6 i Okeanije 16.
Sovjetski Savez je osvojio najviše medalja (25), ali je na nekim tabelama Istočna Njemačka na prvom mjestu zbog više zlatnih i samo jedne manje medalje u ukupnom skoru.
Najuspješnija je bila Finkinja Marja Lisa Hamalainen, koja je osvojila tri zlata u nordijskom skijanju i jednu bronzu u štafeti.
Ipak, mnogi kao najveće zvijezde Sarajeva ističe se britanski par Džejn Torvil i Kristofera Dina, koji su u umjetničkom klizanju zadivili svijet.
JUGOSLOVENSKI UČESNICI ZOI 1984. GODINE
Među takmičarima iz Jugoslavije izdvojili su se Jure Franko, koji je osvojio srebrnu medalju u veleslalomu, Bojan Križaj, Primož Ulaga i Bojan Strel. Najmlađi biatlonac ikada bio je Jure Velepec koji je tada imao samo 18. godina.
Boje Jugoslavije tada su prvi put branili i Jovan Radovanović i Reuf Karajko, koji su pred 50 hiljada ljudi dobili priliku da se na Igmanu predstave uz najbolje skakače tog vremena.
Od djevojaka su se izdvojile Matea Svet koja je u slalomu zauzela 15. mjesto, Andrea Leskovšek koja je bila 16. i Sanda Dubravčić koja je u umjetničkom klizanju zauzela 10. mesto.
BOMBE SU UNIŠTILE HRAM EVROPSKOG MIRA
Građanski rat u Bosni i Hercegovini izbio je 1992. godine, a tokom tri godine trajanja srušeno je gotovo sve što je napravljeno kako bi ujedinilo sve ljude svijeta.
Bob staza, najzahtjevniji poduhvat u čijoj su izgradnji učestvovali svi volonteri Jugoslavija oštećena je, a nikada nije obnovljena.
Izložba o Sarajevu 1984. godine obišla je čak 1640 gradova svijeta.
“DOVIĐENJA DRAGO SARAJEVO!”
Zimske olimpijske igre u Sarajevu zatvorene su 19. februara, a zatvorio ih je Huan Antonio Samaran, tadašnji predsjednik MOK-a.
U svom govoru spomenuo je kako su sarajevske olimpijske igre najbolje organizovane ikada, a govor je završio emotivnim riječima “Doviđenja drago Sarajevo!”
Festival mladosti i sporta, kako ga mnogi nazivaju, ušao je u istoriju olimpijskog pokreta ne samo po mnogobrojnim rekordima koji su tada postavljeni, već i zbog načina na koji su hiljade i hiljade jugoslovena učestvovale u izgradnji staza i terena, ali i kompletnoj organizaciji.
Te igre bile su prve u istoriji održane u državi u kojoj je vladao komunistički režim.
Sarajevo je tada dobilo, osim olimpijskih objekata, preko dvije i po hiljade novoizgrađenih stanova, više hotela, a bilo i otvoreno preko devet hiljada radnih mjesta.
